Ngày chất vấn thứ hai: Vẫn “nóng” chuyện việc làm cho lao động nghèo
- 14/06/2013
Hôm qua (13-6), QH bắt đầu ngày chất vấn thứ hai với hai trong ba "tư lệnh ngành” chất vấn lần đầu tại kỳ họp này. Nửa cuối buổi sáng, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTT&DL) Hoàng Tuấn Anh đăng đàn; còn nửa cuối chiều được dành cho Bộ trưởng Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (LĐTB&XH) Phạm Thị Hải Chuyền.
Bộ trưởng Bộ Công an Trần Đại Quang,
Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký UBTƯ MTTQ Việt Nam Vũ Trọng Kim
cùng các ĐBQH, ngày 13-6
Ảnh: Hoàng Long
Du lịch phát triển chưa xứng với tiềm năng
ĐB Nguyễn Thanh Hải (đoàn Hòa Bình) chất vấn: Du lịch Việt Nam chưa phát triển tương xứng với tiềm năng và thế mạnh của ngành và của đất nước. Có thể dẫn một số số liệu: Hiện nay, Việt Nam có 9 Di sản Thiên nhiên và Di sản Văn hóa thế giới được Unesco công nhận. Trong khi đó, Thái Lan chỉ có 3, Malaysia chỉ có 2, Singapore thì không có di sản nào. Vậy nhưng, theo bảng xếp hạng của Diễn đàn Kinh tế thế giới thì ngành du lịch Việt Nam xếp thứ 80/139 quốc gia được xếp hạng, trong khi Malaysia đứng thứ 35, Thái Lan 41 và Singapore là thứ 10. "Vấn đề này chắc chắn có rất nhiều nguyên nhân nhưng tôi chỉ xin phép hỏi Bộ trưởng với tư cách là "tư lệnh ngành” thì đâu là nguyên nhân chính và Bộ trưởng có thể cho biết một hoặc hai giải pháp chính để khắc phục giải quyết quyết liệt nguyên nhân này?” – ĐB Hải đặt câu hỏi.
Đồng quan điểm, nhưng ĐB Nguyễn Hoài Phương (đoàn Tây Ninh) phân tích: Suốt một thời gian dài và nhất là gần đây vẫn có một số bất cập ảnh hưởng đến sự phát triển của ngành du lịch quốc gia. Cụ thể đó là có một số địa phương vẫn để xảy ra việc chèo kéo, đeo bám, "chặt chém” vào các đối tượng du lịch, kể cả người nước ngoài và người trong nước. Chất lượng sản phẩm du lịch vẫn chưa đồng bộ, kém hấp dẫn, khó thu hút người sử dụng các sản phẩm du lịch quay trở lại lần thứ hai. Được biết những tháng đầu năm 2013, lượng khách du lịch vào nước ta cũng như lượng khách du lịch trong nội địa suy giảm. "Bộ trưởng đánh giá như thế nào về những bất cập nêu trên và sẽ có những giải pháp gì để khắc phục những bất cập này, để đưa ngành du lịch quốc gia phát triển bền vững và giữ được thương hiệu?” – ĐB Phương chất vấn.
Trước các câu hỏi có phần "hơi khó” của các ĐBQH, Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh lúng túng khiến Chủ tịch QH Nguyễn Sinh Hùng phải nhắc đi vào trọng tâm. Ông Hoàng Tuấn Anh giải thích: Tiềm năng du lịch Việt Nam thì lớn, để tiềm năng trở thành hiện thực là cả một quá trình, kể cả về tích lũy kinh nghiệm, kể cả về nâng cao nhận thức của mọi người đối với du lịch. Ví dụ "chặt chém” khách thì cần phải có hình thức tuyên truyền cho người dân, cùng với việc nghiêm khắc xử lý. Thanh Hóa vừa rồi có chiến dịch "bàn tay sắt”, xử lý hàng loạt cán bộ ở đó. "Họ công khai đường dây nóng của công an, quản lý thị trường, môi trường, nếu có vấn đề gì thì khách du lịch có thể gọi điện để cơ quan chức năng xử lý...
"Tiềm năng rất lớn nhưng để biến tiềm năng trở thành hiện thực đòi hỏi chúng ta phải phấn đấu nhiều, nỗ lực nhiều, không phải chỉ với tư cách là người "tư lệnh” của ngành mà trong đó cần có sự chung tay góp sức của người dân, của chính quyền các cấp và đặc biệt là các doanh nghiệp. Mình đề ra chỉ tiêu mà không thực hiện được cũng không nên...” – Bộ trưởng Hoàng Tuấn Anh nói.
ĐB Bạch Thị Hương Thủy chất vấn
Bộ trưởng LĐTB&XH Phạm Thị Hải Chuyền
Ảnh: Hoàng Long
Đào tạo nghề phải gắn với thị trường
Chỉ ra những vấn đề còn nổi cộm, hạn chế trong công tác đào tạo nghề, nhất là cho lao động nông thôn, trong điều kiện 1.326.000 người đang thiếu việc làm (trong đó 83,3% đang ở khu vực nông thôn) và hơn 850.000 lao động thất nghiệp, nhiều ĐBQH yêu cầu Bộ trưởng Bộ LĐTB&XH đưa ra nguyên nhân và giải pháp để các nguồn lực đầu tư cho công tác dạy nghề không rơi vào nguy cơ lãng phí khi "có trường, có thầy nhưng thiếu trò” (ĐB Trần Quốc Tuấn - tỉnh Trà Vinh), hay người lao động "được đào tạo xong mà không tìm được việc” (ĐB Nguyễn Văn Tuyết, tỉnh Bà Rịa- Vũng Tàu)…
Bộ trưởng LĐTB&XH Phạm Thị Hải Chuyền thừa nhận, một số đơn vị dạy nghề đầu tư chưa đồng bộ và lý giải nguyên nhân khiến tỷ lệ vào các trường dạy nghề chưa nhiều là do "sau đào tạo, học viên không đáp ứng yêu cầu của DN, phần lớn DN phải đào tạo lại, cùng với tâm lý người học thích học trung cấp, cao đẳng. Cũng do điều kiện hiện có của các trường nên nội dung đào tạo chưa đáp ứng nhu cầu của DN vì hiện mới thực hiện đào tạo theo điều kiện hiện có, nghề thông thường, chưa đào tạo được một số nghề mới”.
Nhận "đây là trách nhiệm lớn của ngành trong hướng dẫn triển khai, kiểm tra, nhắc nhở”, Bộ trưởng Phạm Thị Hải Chuyền cho biết, để khai thác hiệu quả nguồn lực đầu tư cho công tác dạy nghề "phải hướng dẫn triển khai có hiệu quả các nguồn lực đầu tư và đã hướng dẫn địa phương qua việc thực hiện đề án đổi mới dạy nghề, đầu tư tập trung, quyết liệt để khai thác hiệu quả các nguồn lực đầu tư”. Đồng thời, Bộ sẽ chỉ đạo các trường nghề phải "gắn với thị trường lao động” trên cơ sở những gì đã có; hình thành bộ phận tư vấn tiếp thị, tìm hiểu định hướng đào tạo… để công tác dạy nghề đáp ứng nhu cầu của DN và người được đào tạo”.
Liên quan đến chất vấn của ĐB Nguyễn Minh Lâm (tỉnh Long An) về việc đào tạo lao động nông nghiệp, nông thôn chưa cao, chưa gắn với giải quyết việc làm mới, Bộ trưởng cho biết, "nhìn chung, Nghị định của Chính phủ về dạy nghề nông thôn đã thực hiện hiệu quả, tuy vẫn có nơi cách thức thực hiện chưa được. Chúng tôi sẽ tiếp tục chỉ đạo thực hiện” để đào tạo, hỗ trợ cho lao động nông thôn khai thác tốt hơn tư liệu sản xuất đã có và thực hiện một số dịch vụ hỗ trợ, phát triển làng nghề tại nông thôn. Bên cạnh đó, Bộ trưởng Bộ LĐTB&XH bày tỏ, "lao động mất việc, cần được đào tại lại để chuyển đổi nghề là cần thiết nên Bộ có trách nhiệm phối hợp với các địa phương khảo sát, nắm yêu cầu để thực hiện đào tạo lại cho họ”.
Sẽ giúp lao động các huyện nghèo đi xuất khẩu
Từ thực tế tại Quảng Trị, hàng năm mới có 6/10 lao động thuộc các huyện nghèo được đi xuất khẩu lao động, ĐB Ly Kiều Vân (đoàn Quảng Trị) chất vấn Bộ trưởng LĐTB&XH về việc thực hiện chỉ tiêu xuất khẩu lao động đối với lao động ở các huyện nghèo. Bộ trưởng làm rõ, trên cơ sở đăng ký của các địa phương, ngành LĐTB&XH đã tổ chức cho 12.000 lao động đi bồi dưỡng chuẩn bị xuất khẩu lao động và đã đưa được khoảng 10.000 lao động của các huyện nghèo đi xuất khẩu lao động và cho rằng, "Còn thời gian để thực hiện. Với việc biết những hạn chế trong công tác này, Bộ sẽ khắc phục để cố gắng đạt mục tiêu về xuất khẩu lao động đối với lao động của các huyện nghèo” - Bộ trưởng LĐTB&XH khẳng định. Đồng thời, Bộ trưởng cũng đưa ra giải pháp đối với thực trạng một số lao động bỏ về nước là "các địa phương trong diện được hưởng chính sách cần tính kỹ, hướng dẫn để người lao động chuẩn bị, không thể đi xuất khẩu lao động với ý thức làm việc như làm nông nghiệp ở trong nước”.