Mở rộng vòng tay
- 06/06/2014
Trong chương trình Kỳ họp thứ bảy QH khóa XIII có một dự án luật được quyết định đưa vào kỳ họp này khá chóng vánh, ngay tại phiên họp tháng 5 vừa qua của UB TVQH. Một dự án luật với sự sửa đổi gọn nhẹ nhất với duy nhất một khoản trong một điều và có lẽ rồi đây, nó cũng sẽ đạt kỷ lục thời hạn thông qua nhanh nhất: Chỉ trong một kỳ họp. Đó là Luật Quốc tịch.
Nói là nhanh gọn nhất, bởi vấn đề hay điều khoản mà lần này Chính phủ cũng như QH dự định sửa trong Luật Quốc tịch và đưa ra để ĐBQH bàn thảo chỉ hướng đến một nhóm đối tượng duy nhất và chỉ chiếm khoảng 5% dân số Việt Nam; tức là khoảng 4,5 triệu người.
Nhưng, dù là số ít thì đó lại là nhóm đối tượng quan trọng- kiều bào- bộ phận không thể tách rời của dân tộc Việt Nam "là máu của máu Việt Nam, là thịt của thịt Việt Nam” như nguyên Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết đã từng nói.
Lần sửa đổi này đối với Luật Quốc tịch nhằm thêm một bước tháo gỡ những rào cản hành chính để đưa bà con xích lại gần hơn với quê hương, với dân tộc. Số là, trong Luật Quốc tịch hiện hành, tại Khoản 3 Điều 26 Luật Quốc tịch Việt Nam năm 2008 có nhắc đến quy định: Những người Việt Nam ở nước ngoài nếu không đăng ký giữ quốc tịch sẽ đương nhiên mất quốc tịch "cha sinh, mẹ đẻ” vào sau thời hạn 1-7-2014. Bởi, cũng trong luật này, tại Khoản 2 Điều 13 đã quy định về việc đăng ký giữ quốc tịch với người Việt ở nước ngoài. Có thể, khi xây dựng luật này, bản thân cơ quan soạn thảo cũng không lường hết được tình huống, dù cận ngày rồi mà số kiều bào đăng ký giữ quốc tịch mới chỉ ở mức 6.000 người; tức là cũng chỉ hơn kém 5 % số người Việt ở nước ngoài. Một con số quá ít ỏi. Có thể, khi xây dựng luật, bằng ý chí chủ quan của người làm luật, người ta mong muốn bằng cách này để đo lường tấm lòng của kiều bào với quê cha, đất mẹ. Có thể, khi xây dựng luật, người làm luật cũng không lường hết được những khó khăn của bà con trong việc đăng ký giữ quốc tịch. Đương nhiên, đó cũng chỉ là những có thể ở dạng giả thuyết mà chúng tôi nhắc đến; chứ thực tế không hẳn vậy. Nhưng, có một thực tế không phải là có thể mà chắc chắn: Nếu không sửa đổi Khoản 2 Điều 13 thì nhiều kiều bào (kể cả con cháu họ) có nguy cơ không được làm con Lạc, cháu Hồng- nếu thế thì tiếc lắm thay cho họ và có thể cho cả khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Trên thực tế, đời người có những khúc quanh mà chẳng ai ngờ tới. Hôm qua còn là con người ở bên kia chiến tuyến; nhưng hôm nay, đối diện với sự thật, với sự mở rộng tấm lòng của những người ở nhà mà rất nhiều người bên kia đã trở về bên mình, theo một nghĩa nào đó. Điều ấy chắc rằng ông Thứ trưởng Ngoại giao kiêm Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài Nguyễn Thanh Sơn là rõ nhất. Bởi, ông đã từng tiếp xúc với nhiều người như thế! Cũng vì cái tình ấy mà Bộ Ngoại giao cứ tha thiết mãi chuyện "đấu tranh” cho kiều bào không phải chịu áp lực của cái thời hạn đăng ký giữ quốc tịch. Như thế, cũng có nghĩa, Đất Mẹ lúc nào cũng giang rộng cánh tay đón những đứa con đi xa trở về, không phân biệt giàu nghèo, sang hèn; không phân biệt chuyện họ từng có lỗi lầm hay không!? Ấy cũng là đạo lý của người Việt ngàn đời nay, chẳng bao giờ "đánh kẻ chạy lại” bên mình. Một thứ đạo lý đã trở thành đạo nghĩa của người Việt với nhau.
Cũng vì cái đạo lý, đạo nghĩa ấy mà khi thẩm tra Báo cáo của Chính phủ về sự cần thiết sửa đổi Khoản 2 Điều 13, đã có ý kiến đề nghị (loại ý kiến thứ ba), bỏ quy định về việc đăng ký giữ quốc tịch Việt Nam vì quy định này đã thể hiện sự bất cập, thiếu tính khả thi và không phù hợp với thực tiễn- Ông Phan Trung Lý, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật nói. Mà, thực tế, làm như vậy cũng là chúng ta "cởi trói” cho những thủ tục hành chính rườm rà- điều ở trong nước chúng ta đang dần tháo gỡ.
Vấn đề là giờ, các ĐBQH bằng con tim, khối óc của mình sẽ quyết định vấn đề này và chúng ta có quyền tin tưởng vào sự sáng suốt của các đại biểu để bà con kiều bào thật sự gần hơn với quê hương. Một cái nhấn nút thông qua theo hướng tạo điều kiện cho kiều bào muốn giữ quốc tịch có thể giữ quốc tịch mà không gặp khó khăn gì đang được 4,5 triệu người Việt xa xứ dõi theo cho đến ngày 24-6 này.