Luật xây dựng (sửa đổi) sẽ giúp “bịt” kẽ hở, giảm thất thoát
- 07/11/2013
Tiếp tục kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XIII, ngày 6/11, các đại biểu nghe tờ trình và thẩm tra về dự án Luật Xây dựng (sửa đổi). Bên lề Quốc hội, phóng viên TTXVN đã trao đổi với một số đại biểu về các nội dung quan trọng trong dự thảo Luật Xây dựng (sửa đổi).
Giảm thất thoát, lãng phí đầu tư công
Đại biểu Phạm Tất Thắng, đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Long, khẳng định trong giai đoạn Việt Nam đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng đóng vai trò quan trọng. Đặc biệt, trong thời gian gần đây, khi có nhiều vấn đề về chất lượng công trình, quản lý xây dựng ở đô thị, việc sửa đổi Luật Xây dựng trở nên bức thiết.
Theo ông Thắng, Luật Xây dựng (sửa đổi) đã bước đầu khắc phục được những tồn tại, những “khoảng trống” của Luật Xây dựng cũ và đặc biệt công tác quản lý xây dựng nhất là công tác xây dựng đô thị được quan tâm. Đáng chú ý, dự thảo Luật Xây dựng (sửa đổi) sẽ tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh, bình đẳng, tăng hiệu quả đầu tư, khắc phục tình trạng thất thoát, lãng phí trong công trình đầu tư công hay các hoạt động đầu tư xây dựng có sử dụng ngân sách nhà nước.
Đại biểu Phạm Tất Thắng nhấn mạnh trong điều kiện Việt Nam đang tiết kiệm chi tiêu công, việc quản lý các công trình xây dựng sử dụng vốn ngân sách Nhà nước trong đầu tư công càng phải được quan tâm. Dự thảo Luật Xây dựng (sửa đổi) lần này đã góp phần quản lý, giảm thất thoát lãng phí trong đầu tư công.
Đồng quan điểm này, đại biểu Đoàn Trọng Thi, đoàn đại biểu Quốc hội Hà Nội chia sẻ Luật Xây dựng (sửa đổi) cơ bản đã khắc phục được những hạn chế (của Luật Xây dựng hiện hành).
Nhấn mạnh chặt chẽ cũng là “nền tảng” để giảm thất thoát, lãng phí trong đầu tư công, đại biểu Đoàn Trọng Thi lý giải những công trình xây dựng lớn mang tính chất trọng tâm, trọng điểm, thực hiện ở các thành phố lớn thường là các công trình đầu tư công hay những công trình có liên danh, liên kết quốc tế… nên rất cần có những quản lý chặt chẽ về trật tự xây dựng, hiệu quả đầu tư trong bối cảnh hiện nay.
“Luật Xây dựng (sửa đổi) đã có nhiều điểm đổi mới có tính chất căn bản để trật tự xây dựng cũng như chất lượng xây dựng, việc quy hoạch phát triển xây dựng, đặc biệt là xây dựng đô thị đáp ứng được sự phát triển của đất nước”, đại biểu Đoàn Trọng Thi nói.
Đại biểu Trương Minh Hoàng, đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Cà Mau, thừa nhận Luật Xây dựng (sửa đổi) đã có điều chỉnh nhằm khắc phục tình trạng thất thoát, lãng phí đặc biệt là đối với các hoạt động đầu tư xây dựng có sử dụng vốn Nhà nước; bổ sung các quy định việc điều chỉnh quy hoạch xây dựng trên cơ sở làm rõ các loại điều chỉnh quy hoạch xây dựng, điều kiện, nguyên tắc và trình tự điều chỉnh quy hoạch xây dựng. Bên cạnh đó, Luật cũng quy định cụ thể việc công bố, cung cấp thông tin, cấp chứng chỉ quy hoạch xây dựng và quản lý mốc giới theo quy hoạch xây dựng.
Vẫn còn nhiều tồn tại
Luật Xây dựng (sửa đổi) có nhiều điểm mới, trong đó đáng chú ý là mục bảo hiểm công trình. Đại biểu Trương Minh Hoàng nói bảo hiểm công trình là nội dung quan trọng, thể hiện trách nhiệm của người bảo hiểm đối với công trình nhằm đảm bảo quyền lợi cho người sử dụng công trình.
Tuy nhiên, theo đại biểu Trương Minh Hoàng, Luật cần có quy định rõ hơn nữa về việc thực hiện bảo hiểm công trình từ khi khởi công đến khi đưa vào sử dụng. Bên cạnh đó, việc xây dựng các công trình cần phải giao cho đơn vị chuyên nghiệp có kinh nghiệm trong lĩnh vực này nhằm tránh tình trạng thất thoát và không phù hợp với quy hoạch tổng thể.
Cùng chung quan điểm đó, Bộ trưởng Xây dựng Trịnh Đình Dũng nhấn mạnh bảo hiểm công trình là rất quan trọng, là trách nhiệm của người bảo hiểm để đảm bảo quyền cho người sử dụng công trình.
Song song với bảo hiểm công trình, Bộ trưởng cho rằng vấn đề bảo hành công trình giữa người sử dụng và đơn vị thi công xây dựng cũng rất quan trọng. Đơn vị thi công xây dựng là doanh nghiệp điều này đồng nghĩa với việc doanh nghiệp có thể tồn tại hoặc phá sản bất cứ lúc nào. Khi doanh nghiệp phá sản, chắc chắn người sử dụng sẽ thiệt thòi, tranh cãi về chất lượng công trình làm ảnh hưởng đến người sử dụng điều này cho thấy sự cần thiết của nội dụng bảo hiểm công trình.
Chẳng hạn, theo Bộ trưởng, trong trường hợp một công trình bị mất điện, nếu gọi cho đơn vị bảo hành thì rất mất thời gian. Tuy nhiên, nếu công trình đó có bảo hiểm, người sử dụng không cần quan tâm tới đơn vị làm công trình mà gọi cho đơn vị bảo hiểm, đơn vị bảo hiểm sẽ có trách nhiệm với sự cố xảy ra.
Để hoàn thiện Luật Xây dựng (sửa đổi), đại biểu Phạm Tất Thắng cho rằng Luật cần có những chế tài cụ thể để tăng cường công tác quản lý xây dựng, đặc biệt là xây dựng đô thị cũng như đảm bảo chất lượng công trình xây dựng đô thị, xây dựng dân dụng và công trình xây dựng sử dụng ngân sách nhà nước… Đối với các công trình dân dụng, xây dựng đô thị sẽ giảm được tình trạng xây dựng trái phép, không phép… đáp ứng được thực tiễn cuộc sống hiện nay khi quá trình đô thị hóa diễn ra mạnh mẽ và đa dạng.
Bên cạnh đó, theo ông Thắng, mặc dù Luật đã có phân cấp xây dựng nhưng vẫn cần cụ thể hơn nữa để khi một vụ việc cụ thể xảy ra trên địa bàn cụ thể hoặc liên quan đến chất lượng công trình cụ thể thì phải có cơ quan, tổ chức có trách nhiệm, theo dõi, xử lý.
Trong khi đó, đại biểu Trương Minh Hoàng cho rằng cần phải quy định rõ về quy hoạch cho khu vực phát triển sản xuất và quy hoạch tổng thể khu dân cư. Đối với vấn đề quy hoạch, cần đưa vào các điều khoản tính đến các yếu tố quy hoạch, cụ thể là phải giao mốc thời gian cho chủ đầu tư từ thời điểm báo cáo đầu tư đến khâu phê duyệt, thậm chí kể cả trách nhiệm của đơn vị phê duyệt dự án.
“Cần phải xây dựng lực lượng chuyên nghiệp để giám sát công trình. Tăng cường vai trò, trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước, phân định rõ và đề cao trách nhiệm của các chủ thể tham gia vào quá trình đầu tư xây dựng, không làm chậm tiến độ thực hiện và gia tăng chi phí của các dự án đầu tư xây dựng”, đại biểu Trương Minh Hoàng nói.
Đại biểu Đoàn Trọng Thi lưu ý từ khâu quy hoạch, lựa chọn xây dựng các dự án đến thủ tục để cấp phép xây dựng cần làm chặt chẽ và minh bạch hơn. Hiện nay, công tác xây dựng mới chỉ chú ý đến hậu kiểm mà chưa chú ý đến tiền kiểm. Vì vậy, cần đẩy mạnh hơn nữa các giải pháp trong công tác tiền kiểm, chuẩn bị kỹ hơn, xét duyệt nghiêm túc hơn để tránh sai sót xảy ra.
Tuy nhiên, theo ông Thi, đẩy mạnh thực hiện công tác tiền kiểm không có nghĩa là lạm dụng tiền kiểm vì nếu không, điều đó có thể cản trở tiến độ thực hiện dự án.
Đại biểu Đoàn Trọng Thi nhấn mạnh: “Ngoài hành lang pháp lý cần phải xây dựng đội ngũ thanh tra xây dựng cũng như các cơ quan trong hệ thống quản lý xây dựng tốt hơn để đáp ứng được yêu cầu triển khai thực hiện nghiêm minh và chặt chẽ trong xây dựng”./.