Thứ năm, ngày 21/02/2019login

“Nóng bỏng” diễn đàn sửa Luật Đất đai

Không khí tại diễn đàn Hội thảo góp ý Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) do Phòng Công nghiệp và Thương mại Việt Nam (VCCI) tổ chức tại Hà Nội sáng 9/10 trở nên “nóng bỏng” khi đa số các diễn giả bày tỏ thái độ không đồng tình với nhiều nội dung chưa được sửa đổi, bổ sung hợp lý so với bối cảnh thực tế đang diễn ra.

 Thay cơ chế thu hồi đất bằng cơ chế trưng mua

Cho rằng Luật Đất đai hiện hành có nhiều kẽ hở trong việc giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, tạo điều kiện cho nạn tham nhũng gia tăng, đang là nguyên nhân của rất nhiều vụ khiếu nại, tố cáo kéo dài, vượt cấp, đông người của người dân, nhiều chuyên gia cho rằng, Luật Đất đai sửa đổi lần này cần phải giải quyết những khúc mắc mang tính căn bản.

Luật gia Vũ Xuân Tiền, Ủy viên Ban chấp hành Hội Luật gia Hà Nội cho biết, thu hồi đất cho mục đích dân sự bằng quyết định hành chính là một biện pháp chưa hợp lý trong trường hợp người có đất bị thu hồi không vi phạm pháp luật. Khi đó, giữa người có quyền ban hành quyết định thu hồi với người có đất bị thu hồi không còn sự bình đẳng, các quyền của người có đất đối với diện tích đất bị thu hồi sẽ không được đảm bảo đầy đủ.

(Ảnh: minh họa)

“Đây là nguyên nhân quan trọng nhất tạo ra một bộ phận ‘công bộc của dân’ bỗng nhiên trở thành ‘quan phụ mẫu’ trong không ít cấp chính quyền ở nước ta hiện nay”, ông Tiền nói và kiến nghị, cần thay thế việc thu hồi đất bằng cơ chế trưng mua quyền sử dụng đất. Ông Tiền lý giải, Hiến pháp năm 1992 không có bất kỳ quy định nào về việc Nhà nước thu hồi tài sản của công dân và tổ chức, trong khi đó chúng ta đã có Luật Trưng mua, trưng dụng tài sản từ năm 2008. Theo ông Tiền, việc sử dụng cơ chế trưng mua quyền sử dụng đất thay cho cơ chế thu hồi đất sẽ tạo điều kiện để người có đất bị thu hồi xóa bỏ tâm lý “bị tước đoạt”.

Đồng tình với quan điểm trên, ông Phạm Sỹ Liêm, Phó chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam cho biết, Luật dùng từ “thu hồi” để chứng tỏ đất thuộc sở hữu toàn dân, trước đây đã giao cho bên sử dụng, nay toàn dân cần thì “thu hồi” lại, thế nhưng trên thực tế thì không chỉ có việc thu hồi riêng đất, mà còn tài sản gắn liền với đất. Tham khảo thông lệ quốc tế, không thể xem đây là công việc của đại diện sở hữu toàn dân, mà phải là công việc quản lý nhà nước. Vì vậy, ông Liêm đề nghị, cần thay chế độ thu hồi đất bằng chế độ trưng mua quyền sử dụng đất vì lợi ích công cộng. Bên cạnh đó cũng cần xác định rõ nội hàm của lợi ích công cộng gồm những vấn đề cơ bản nào.

Giá bồi thường phải có lợi cho dân

Không đồng tình với quy định của Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi khi cho phép sử dụng khung giá đất do cơ quan quản lý nhà nước ban hành cho mọi hoạt động tính giá quyền sử dụng đất, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Đặng Hùng Võ cho rằng, khung giá đất chỉ nên áp dụng cho các hoạt động như tính các khoản thuế liên quan đến đất đai, tính phí và lệ phí trong quản lý, sử dụng đất, tính tiền xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai… Còn đối với các hoạt động như khi Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất không thông qua hình thức đấu giá quyền sử dụng đất, tính tiền thuê đất khi Nhà nước cho thuê đất, tính giá trị quyền sử dụng đất khi tiến hành cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước và đặc biệt là tính tiền bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất thì phải thông qua tổ chức thẩm định giá độc lập.

Cùng quan điểm trên, ông Tiền đề nghị, không sử dụng bảng giá đất do cơ quan quản lý nhà nước công bố hàng năm để thanh toán tiền trưng mua quyền sử dụng đất. Cho rằng cần sử dụng dịch vụ thẩm định giá độc lập để xác định giá khi trưng mua quyền sử dụng đất phục vụ mục đích phát triển kinh tế, ông Tiền còn yêu cầu, tại thời điểm thanh toán tiền trưng mua tài sản, giá thị trường của tài sản trưng mua cao hơn so với giá thị trường tại thời điểm quyết định trưng mua, thì giá trưng mua tài sản được tính theo giá thị trường tại thời điểm thanh toán theo như quy định của Luật Trưng mua, trưng dụng tài sản.

Ông Liêm kiến nghị, nên thay nguyên tắc giá bồi thường đất phù hợp với giá thị trường bằng nguyên tắc “giá công bằng”, tức là giá có thể giúp tạo được tài sản tương đương tài sản bị thu hồi tại địa điểm khác tương tự và cộng thêm một khoản lợi ích do dự án phát triển trên nguồn đất bị thu hồi đem lại.


 
Theo Báo Đầu tư Chứng khoán Online
Minh Nhật

Luật đất đai (sửa đổi)

Loại dự thảo : Dự thảo luật

Cơ quan trình dự thảo : Chính phủ

Cơ quan chủ trì soạn thảo : Bộ Tài nguyên và Môi trường

Ủy ban thẩm tra : Ủy ban Kinh tế

Trạng thái : Đã thông qua

 

THƯ VIỆN QUỐC HỘI - VĂN PHÒNG QUỐC HỘI
Địa chỉ: 22 Hùng Vương, Ba Đình, Hà Nội     Điện thoại: 080.46019     Fax: 080. 48278  
Email:
thuvienquochoi@qh.gov.vn | thuvienquochoi@gmail.com